nonius
zelfstandig naamwoord ˈnoniˌjʏsBetekenis
- een langs een vaste maatlat verschuifbare hulpmaatlat. De combinatie maakt een nauwkeurige instelling van een bedieningsknop, of de aflezing van een meetinstrument etc. mogelijk. De schaalverdeling van de hulpmaatlat is bijzonder, bijv.: negen delen op de vaste schaal zijn op de hulpschaal verdeeld in tien delen. Elk streepje op de hulpschaal is dan een tiende.
Hoe spreek je nonius uit?
/ˈnoniˌjʏs/
Nonius bestaat uit drie lettergrepen. De klemtoon ligt op de eerste.
| Teken | Klinkt als in |
|---|---|
| n | nek |
| o | boot |
| i | riet |
| j | ja |
| ʏ | put |
| s | sok |
| ˈ | de klemtoon ligt op de lettergreep die hierna begint |
| ˌ | een lichtere nadruk, zwakker dan de hoofdklemtoon |
zelfstandig naamwoord — masculine
- langs een vaste maatlat verschuifbare hulpmaatlat De combinatie maakt een nauwkeurige instelling van een bedieningsknop, of de aflezing van een meetinstrument etc. mogelijk. De schaalverdeling van de hulpmaatlat is bijzonder, bijv.: negen delen op de vaste schaal zijn op de hulpschaal verdeeld in tien delen. Elk streepje op de hulpschaal is dan een tiende.
Verbuiging en vervoeging (zelfstandig naamwoord)
| Vorm | Grammaticale informatie |
|---|---|
| noniussen | meervoud |
Herkomst
eponiem via Latijn nonius van Nonius, de gelatiniseerde familienaam van de 16e-eeuwse Portugese wiskundige Pedro Nuñez die een vergelijkbare oplossing bedacht om het astrolabium nauwkeuriger te kunnen gebruiken
Woordfamilie van nonius
| Woordvorm | Relatie | Afgeleid van |
|---|---|---|
| noniussen | meervoud | nonius |
Deze woordfamilie bestaat uitsluitend uit vormen die expliciet als vorm van nonius zijn vastgelegd.