gnomon
zelfstandig naamwoord ˈɣnomɔnBetekenis
- instrument dat informatie geeft over de zonnestand door de schaduw die een rechtopstaande staaf op een schaalindeling werpt, bijvoorbeeld om vast te stellen hoe laat het is
- figuur die ontstaat als van een parallellogram op één hoekpunt een kleiner parallellogram met dezelfde vorm wordt weggehaald.
- oneven getal dat het verschil is tussen twee opeenvolgende kwadraten
Hoe spreek je gnomon uit?
/ˈxnomɔn/
Gnomon bestaat uit twee lettergrepen. De klemtoon ligt op de eerste.
| Teken | Klinkt als in |
|---|---|
| x | acht |
| n | nek |
| o | boot |
| m | maan |
| ɔ | bot |
| ˈ | de klemtoon ligt op de lettergreep die hierna begint |
Verbuiging en vervoeging (zelfstandig naamwoord)
| Vorm | Grammaticale informatie |
|---|---|
| gnomons | meervoud |
Herkomst
misschien via Frans, maar vermoedelijk direct van Latijn (Erasmus gebruikt het in meerdere Latijnse teksten), dat weer teruggaat op Oudgrieks γνώμων (gnómoon) "wijzer, zonnewijzer" in de betekenis "zonnewijzer" aangetroffen vanaf 1655 (zie vindplaats hieronder)
Woordfamilie van gnomon
| Woordvorm | Relatie | Afgeleid van |
|---|---|---|
| gnomons | meervoud | gnomon |
Deze woordfamilie bestaat uitsluitend uit vormen die expliciet als vorm van gnomon zijn vastgelegd.